Av. Tuğba Yılmaz · · Tüketici Hukuku
Konut kredisi erken kapatma cezası, kanundaki adıyla erken ödeme tazminatı, yalnızca faiz oranı sabit belirlenmiş ve sözleşmede bu tazminata yer verilmiş kredilerde istenebilir (6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m.37/2). Tazminat, erken ödenen tutarın kalan vadesi otuz altı ayı aşmayan kredilerde yüzde birini, aşan kredilerde yüzde ikisini geçemez. Faiz oranı değişken belirlenmişse tüketiciden erken ödeme tazminatı istenemez.
Konut finansmanı sözleşmesi nedir?
Konut finansmanı sözleşmesi; konut edinmek amacıyla tüketiciye kredi kullandırılmasını, konutun finansal kiralama yoluyla tüketiciye kiralanmasını, tüketicinin sahip olduğu konutun teminatı altında kredi kullandırılmasını ve bu kredilerin yeniden finansmanını kapsayan sözleşmedir (Kanun m.32/1). Günlük dilde “konut kredisi” denilen sözleşmeler bu kapsamdadır. Sözleşme yazılı veya mesafeli olarak kurulmadıkça geçerli olmaz (Kanun m.32/2).
Erken ödeme hakkı
Tüketici, vadesi gelmemiş bir veya birden çok taksidi önceden ödeyebileceği gibi borcun tamamını da erken ödeyebilir (Kanun m.37/1). Bu durumda konut finansmanı kuruluşu, erken ödenen tutara düşen bütün faiz ve diğer maliyet unsurlarını hesaptan düşmekle yükümlüdür. Yani erken kapatmada tüketici, kalan vadeye ait faizi ödemez.
Konut kredisi erken kapama cezası ne kadar?
Erken ödeme tazminatı, kuruluşun erken ödeme nedeniyle talep edebileceği bedeldir. Kanundaki sınırlar şunlardır (Kanun m.37/2):
- Sabit faizli, kalan vadesi otuz altı ayı aşmayan kredi: Erken ödenen tutarın en fazla yüzde biri.
- Sabit faizli, kalan vadesi otuz altı ayı aşan kredi: Erken ödenen tutarın en fazla yüzde ikisi.
- Değişken faizli kredi: Erken ödeme tazminatı istenemez.
Tazminat, gerekli faiz düşümü yapıldıktan sonra tüketicinin erken ödediği tutar üzerinden hesaplanır. Örneğin kalan vadesi kırk sekiz ay olan sabit faizli bir kredide 100.000 TL erken ödenirse tazminat en fazla 2.000 TL olabilir. Bu oranlar üst sınırdır; sözleşmede daha düşük bir oran öngörülebilir veya hiç öngörülmeyebilir.
Tazminatın şartları
Erken ödeme tazminatı istenebilmesi için şu koşulların birlikte bulunması gerekir:
- Kredinin faiz oranı sabit olarak belirlenmiş olmalıdır.
- Erken ödeme tazminatına sözleşmede yer verilmiş olmalıdır.
- Talep edilen tutar, kanundaki yüzde bir veya yüzde iki sınırını aşmamalıdır.
Faiz oranı sözleşmede sabit, değişken ya da aynı kredi için her iki yöntem birlikte esas alınarak belirlenebilir (Kanun m.36/2). Hangi yöntemin seçildiği sözleşme ve sözleşme öncesi bilgi formundan anlaşılır.
Konut kredisi erken taksit ödeme
Kısmi erken ödemede de aynı kurallar uygulanır: tüketici bir veya birden çok taksidi vadesinden önce ödeyebilir ve ödenen tutara düşen faiz ile diğer maliyetler hesaptan düşülür (Kanun m.37/1). Sabit faizli kredilerde sözleşmede yer verilmişse tazminat yalnızca erken ödenen kısım üzerinden ve aynı oran sınırları içinde istenebilir.
Tüketici kredisinden farkı
İhtiyaç kredisi gibi tüketici kredilerinde erken ödemeyi düzenleyen Kanun m.27, kredi verenin erken ödenen tutara göre faiz ve diğer maliyetleri düşme yükümlülüğünü öngörür; konut finansmanındaki gibi bir erken ödeme tazminatından söz etmez (Kanun m.27/1). Bu nedenle bir kredinin konut finansmanı mı yoksa tüketici kredisi mi olduğu, erken kapatmada uygulanacak kuralı belirler.
Somut olayın özellikleri, özellikle sözleşmedeki faiz türü ve kalan vade, sonucu değiştirebilir.
Kaynaklar
- 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m.27/1
- 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m.32
- 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m.36/2
- 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m.37
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir.
