Av. Tuğba Yılmaz · · İdare Hukuku ve İdari Yargı
İmar planına itiraz süresi, belediye meclisince onaylanan planın ilan edildiği bir aylık süredir (3194 s. İmar Kanunu m.8/b). Bu “askı” süresi içinde herkes plana itiraz edebilir; itirazlar ve plan, belediye meclisince on beş gün içinde incelenerek kesin karara bağlanır. Plana karşı idari yargıda dava açılması ise ayrı bir yoldur ve kendi süresine tabidir.
Askı süresi nedir?
Nazım ve uygulama imar planları belediye sınırları içinde belediyelerce yapılır veya yaptırılır ve belediye meclisince onaylanarak yürürlüğe girer (m.8/b). Onaylanan plan, onay tarihinden itibaren belediye başkanlığınca belirlenen ilan yerlerinde ve ilgili idarelerin internet sayfalarında bir ay (m.8/b) süreyle eş zamanlı olarak ilan edilir. Uygulamada bu ilana “askı” denir.
Kanun, ilanın duyurulması için ek araçlar da öngörür:
- Planın nerede askıya çıktığına dair bilgilendirme ilanı, askı süresiyle eş zamanlı olarak ilgili muhtarlıkların panosunda duyurulur (m.8/b).
- Plan değişikliği hakkında, değişikliğe konu alanda görülebilir şekilde en az iki tabela ile otuz gün (m.8/b) süreyle bilgilendirme yapılır.
Onaylanmış planlarda yapılacak değişiklikler de aynı usule tabidir (m.8/b).
Askıdaki imar planına itiraz süresi ve sonrası
Askı süresi içinde yapılan itirazlar belediye başkanlığınca meclise gönderilir. Belediye meclisi itirazları ve planları on beş gün (m.8/b) içinde inceleyerek kesin karara bağlar. Belediye ve mücavir alan dışında kalan yerlerde planlar valilikçe onaylanır; bu planlara itiraz da bir aylık ilan süresi içinde valiliğe yapılır ve valilik itirazları on beş gün (m.8/b) içinde kesin karara bağlar.
İmar planına itiraz nasıl yapılır?
- Planın askı ilanı ve askı başlangıç tarihi tespit edilir.
- Plan paftası ve plan notları incelenerek itirazın hangi parsele ve hangi plan kararına yöneldiği belirlenir.
- Bir aylık süre içinde, gerekçeli bir dilekçeyle belediye başkanlığına (belediye dışındaki yerlerde valiliğe) başvurulur.
- Meclisin itiraz üzerine verdiği karar takip edilir ve kararın ilgiliye bildirildiği tarih kayda alınır.
İmar planları alenidir; bu aleniyeti sağlamak ilgili idarelerin görevidir. Belediye başkanlığı ve mülki amirlikler planın tamamını veya bir kısmını çoğaltarak isteyenlere verir (m.8/b). Bu imkân, itiraz öncesinde planın ayrıntılı incelenmesini kolaylaştırır.
İmar planına itiraz dava açma süresi
İmar planları düzenleyici nitelikte işlemlerdir. İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava açma süresi ilan tarihini izleyen günden başlar ve özel kanunda aksi yoksa altmış gündür (İYUK m.7/1, m.7/4). Askı süresinde yapılan itirazın dava açma süresine etkisi yargı kararlarıyla şekillenmiştir; bu nedenle itiraz sonucunun tebliğ tarihinin belgelenmesi önem taşır.
Kanun ayrıca bir üst sınır koyar: kesinleşen imar planları veya parselasyon planlarına karşı, kesinleşme tarihinden itibaren her halde beş yıl (m.8/b) içinde dava açılabilir.
İmar planına itiraz süresi geçerse ne olur?
Askı süresi geçmişse plana askı itirazı yapılamaz. Bununla birlikte ilgililer, düzenleyici işlem kendilerine uygulandığında düzenleyici işleme, uygulama işlemine ya da her ikisine birden dava açabilir (İYUK m.7/4). Bu yolda da yukarıdaki beş yıllık üst sınır dikkate alınır.
İmar planları ve parselasyon işlemlerinden kaynaklanan davalarda bölge idare mahkemesi kararlarına karşı Danıştayda temyiz yoluna başvurulabilir (İYUK m.46/1-g).
Bir aylık askı süresi kısa olduğundan ilanın takibi belirleyicidir. Somut olayın özellikleri sonucu değiştirebilir.
Kaynaklar
- 3194 sayılı İmar Kanunu m.8/b
- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.7
- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.46/1-g
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir.
