Limited şirket hisse devri nasıl yapılır?

Limited şirket hisse devri, yani ortağın esas sermaye payını başkasına geçirmesi, yazılı bir devir sözleşmesiyle ve tarafların imzalarının noterce onanmasıyla yapılır (TTK m.595/1). Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse devir, ortaklar genel kurulunun onayıyla geçerli olur (TTK m.595/2). Ardından payın geçişi müdürlerce ticaret siciline tescil ettirilir (TTK m.598).

Esas sermaye payı nedir?

Esas sermaye payı, limited şirkette ortağın şirket sermayesine katılım payıdır. Anonim şirketteki pay senedinden farklı olarak kıymetli evraka bağlanmaz; bu nedenle devri, kanunun öngördüğü şekle uyularak sözleşmeyle yapılır.

Hisse devri adımları

1. Devir sözleşmesi: Devir ve devir borcunu doğuran işlemler yazılı şekilde yapılır, tarafların imzaları noterce onanır (TTK m.595/1). Şirket sözleşmesinde ek ödeme veya yan edim yükümlülükleri, ağırlaştırılmış rekabet yasağı, önalım, geri alım gibi haklar ya da sözleşme cezası öngörülmüşse bunlar devir sözleşmesinde de belirtilir.
2. Genel kurul onayı: Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse devir için genel kurul onayı şarttır (TTK m.595/2). Esas sermaye paylarının devrinin onaylanması genel kurulun devredilemez yetkilerindendir (TTK m.616/1-g).
3. Pay defterine kayıt: Şirket, esas sermaye paylarının devirlerinin ve geçişlerinin yazıldığı bir pay defteri tutar (TTK m.594/1).
4. Ticaret siciline tescil: Payın geçişinin tescili için müdürler ticaret siciline başvurur (TTK m.598/1).

Genel kurul onayı vermezse

Şirket sözleşmesinde başka türlü düzenlenmemişse genel kurul, sebep göstermeksizin onayı reddedebilir (TTK m.595/3). Bazı ayrıntılar ise şöyledir:

• Şirket sözleşmesiyle pay devri tamamen yasaklanabilir (TTK m.595/4).
• Ek ödeme veya yan edim yükümlülüğü varsa ve devralanın ödeme gücü şüpheli görüldüğü için istenen teminat verilmemişse, genel kurul sözleşmede hüküm olmasa bile onayı reddedebilir (TTK m.595/6).
• Genel kurul başvurudan itibaren üç ay içinde (TTK m.595/7) reddetmezse onay verilmiş sayılır.
• Devir yasaklanmış veya onay reddedilmişse ortağın haklı sebeple şirketten çıkma hakkı saklıdır (TTK m.595/5).

Devrin sınırlandırılması, yasaklanması ya da kolaylaştırılması yönündeki şirket sözleşmesi değişiklikleri ise ağırlaştırılmış nisapla alınır (TTK m.621/1-c).

Miras, mal rejimi ve icra yoluyla geçiş

Pay miras, eşler arasındaki mal rejimi veya icra yoluyla geçerse haklar ve borçlar genel kurul onayı aranmadan payı edinen kişiye geçer (TTK m.596/1). Şirket, edinimi öğrenmesinden itibaren üç ay içinde (TTK m.596/2) bu kişiyi onaylamayı reddedebilir; ancak bunun için payları gerçek değeri üzerinden devralmayı önermesi gerekir. Üç ay içinde açıkça ve yazılı olarak reddetmezse onay vermiş sayılır (TTK m.596/4).

Hisse devri tescil edilmezse

Müdürler başvuruyu otuz gün içinde (TTK m.598/2) yapmazsa, ayrılan ortak adının bu paylarla ilgili olarak silinmesi için ticaret siciline kendisi başvurabilir; sicil müdürü de şirkete, edinen kişinin adını bildirmesi için süre verir. Sicil kaydına dayanan iyiniyetli kişinin güveni korunur (TTK m.598/3). Bu nedenle limited şirket hisse devri tamamlanırken tescilin yapıldığının takip edilmesi önem taşır.

Devreden ortağın kamu borçlarından sorumluluğu

Limited şirket ortakları, şirketten tahsil edilemeyen kamu alacaklarından sermaye payları oranında sorumludur. Pay devredildiğinde, devreden ve devralan kişiler devir öncesine ait kamu alacaklarının ödenmesinden bu ölçüde müteselsilen (birlikte ve her biri tamamından) sorumlu tutulur (6183 sayılı Kanun m.35). Devir sözleşmesinin şirketin borç durumunu dikkate alarak hazırlanması bu yüzden önemlidir. Somut olayın özellikleri sonucu değiştirebilir.