İnternetten alışverişte cayma hakkı kaç gün?

İnternet, telefon gibi uzaktan iletişim araçlarıyla kurulan mesafeli sözleşmelerde tüketici, on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden sözleşmeden cayabilir (6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m.48/4). Bu süre, mal satışlarında malın tüketiciye teslim edildiği gün, hizmet sözleşmelerinde ise sözleşmenin kurulduğu gün başlar. Cayma bildiriminin süre dolmadan satıcıya yöneltilmesi yeterlidir.

Süre ne zaman başlar?

Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği m.9’a göre:

• Hizmet ifasına ilişkin sözleşmelerde süre, sözleşmenin kurulduğu gün başlar.
• Mal teslimine ilişkin sözleşmelerde süre, tüketicinin veya tüketicinin belirlediği üçüncü kişinin malı teslim aldığı gün başlar. Tüketici, sözleşmenin kurulmasından teslime kadar geçen sürede de cayma hakkını kullanabilir.
• Tek siparişte ayrı ayrı teslim edilen mallarda son malın, birden fazla parçadan oluşan mallarda son parçanın teslim alındığı gün esas alınır. Belirli bir süre boyunca düzenli teslim yapılan sözleşmelerde ilk malın teslim alındığı gün esas alınır.
• Malın satıcı tarafından kargo şirketine verilmesi, tüketiciye teslim sayılmaz.

Bilgilendirme yapılmamışsa

Satıcı veya sağlayıcı, tüketicinin cayma hakkı konusunda bilgilendirildiğini ispat etmekle yükümlüdür. Tüketici gerektiği şekilde bilgilendirilmemişse on dört günlük süreyle bağlı değildir; ancak bu süre her hâlde cayma süresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona erer (Kanun m.48/4; Yönetmelik m.10/1). Gerekli bilgilendirme bu bir yıllık süre içinde yapılırsa, on dört günlük süre bilgilendirmenin yapıldığı günden itibaren işlemeye başlar (Yönetmelik m.10/2).

Cayma hakkı nasıl kullanılır?

Cayma bildiriminin süre dolmadan yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile satıcıya, sağlayıcıya ya da aracı hizmet sağlayıcıya yöneltilmesi yeterlidir (Yönetmelik m.11/1). Tüketici Yönetmelik ekindeki formu kullanabileceği gibi cayma kararını bildiren açık bir beyanda da bulunabilir. Cayma hakkının kullanıldığını ispat yükü tüketicidedir (m.11/4); bu nedenle bildirimin tarihini gösteren bir kaydın saklanması önem taşır.

Tüketici, satıcı malı kendisi geri almayı teklif etmedikçe, cayma bildiriminden itibaren on dört gün içinde malı geri göndermek zorundadır (m.13/1). Malı işleyişine, teknik özelliklerine ve kullanım talimatlarına uygun şekilde kullanması nedeniyle oluşan değişiklik ve bozulmalardan sorumlu değildir (m.13/2).

Bedel ne zaman iade edilir?

Satıcı, malın iade için ön bilgilendirmede belirtilen taşıyıcıya teslim edildiği tarihten itibaren on dört gün içinde, varsa teslim masrafları da dahil olmak üzere tahsil ettiği tüm ödemeleri iade eder. Tüketici malı başka bir taşıyıcıyla gönderirse süre, malın satıcıya ulaştığı tarihten başlar (Yönetmelik m.12/1). Malın tesliminden önce veya hizmet sözleşmelerinde cayma hâlinde iade süresi, bildirimin satıcıya ya da sağlayıcıya ulaştığı tarihten itibaren on dört gündür (m.12/2, m.12/3).

Cayma hakkının kullanılamadığı sözleşmeler

Yönetmelik m.15’e göre taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça cayma hakkı kullanılamayan başlıca sözleşmeler şunlardır:

• Tüketicinin istekleri veya kişisel ihtiyaçları doğrultusunda hazırlanan mallar,
• Çabuk bozulabilen veya son kullanma tarihi geçebilecek mallar,
• Teslimden sonra koruyucu ambalajı açılmış ve iadesi sağlık ve hijyen açısından uygun olmayan mallar,
• Koruyucu unsurları açılmış kitap, dijital içerik ve bilgisayar sarf malzemeleri,
• Belirli bir tarihte veya dönemde yapılması gereken konaklama, eşya taşıma, araç kiralama ve eğlence gibi hizmetler,
• Elektronik ortamda anında ifa edilen hizmetler ile cayma süresi dolmadan tüketicinin onayıyla ifasına başlanan hizmetler.

Yönetmeliğe 2022’de eklenen bazı istisnalar, örneğin tescili zorunlu taşıtlara ve satıcı tarafından kurulumu yapılan mallara ilişkin bentler, Danıştay Onuncu Dairesinin 06.05.2026 tarihli, E. 2022/5534, K. 2026/2753 sayılı kararıyla iptal edilmiştir.

Somut olayın özellikleri, özellikle ürünün niteliği ve bilgilendirmenin nasıl yapıldığı, sonucu değiştirebilir.