Yasal onarım süresi kaç gün?

Yasal onarım süresi, Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliği ekindeki listede yer alan mallar için “azami tamir süresi” olarak belirlenir; listedeki mal gruplarının çoğunda bu süre yirmi iş günü, binek otomobil, kamyonet ve motosiklet gibi taşıtlarda kırk beş iş günüdür (Yönetmelik ek liste). Bir malın yetkili servisteki tamir süresi bu azami süreyi geçemez (6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m.58/3). Süre aşılırsa tüketici, ücretsiz onarım yerine diğer seçimlik haklarını kullanabilir.

Azami tamir süresi ve iş günü

Azami tamir süresi, yönetmelik ekindeki listede her mal grubu için ayrı ayrı belirlenen en uzun onarım süresidir. Süre takvim günüyle değil iş günüyle hesaplanır. İş günü; ulusal, resmî ve dinî bayram günleri ile yılbaşı, 1 Mayıs, 15 Temmuz ve pazar günleri dışındaki çalışma günleridir (Yönetmelik m.4/1-d). Bu tanıma göre cumartesi günleri iş günü sayılır.

Listede yer almayan mallarda ise genel kural uygulanır: ücretsiz onarım talebi, satıcıya, üreticiye veya ithalatçıya yöneltilmesinden itibaren en fazla otuz iş günü, konut ve tatil amaçlı taşınmazlarda altmış iş günü içinde (Kanun m.11/4) yerine getirilmelidir.

Yasal onarım süresi ne zaman başlar?

Başlangıç anı, malın garanti kapsamında olup olmamasına göre değişir (Yönetmelik m.10/4):

• Garanti süresi içinde: Süre, arızanın yetkili servise veya satıcıya bildirildiği tarihte başlar.
• Garanti süresi dışında: Süre, malın yetkili servise teslim edildiği tarihte başlar.

Tüketici arızayı telefon, faks, e-posta, iadeli taahhütlü mektup gibi yollarla bildirebilir; uyuşmazlık çıkarsa bildirimin ispatı tüketiciye aittir (Yönetmelik m.10/4). Bu nedenle bildirimin tarihini gösteren servis fişi veya yazışmanın saklanması önem taşır. Onarımın tamamlandığı tarih de tüketiciye bildirilir ve bu bildirimin ispatı servise aittir (Yönetmelik m.10/5).

Onarım süresi 20 günü geçerse ne olur?

Yirmi iş günlük süreye tabi bir mal garanti süresi içinde bu süre içinde onarılmazsa, ücretsiz onarım hakkını kullanan tüketici şu haklardan birini seçebilir (Kanun m.56/3; Garanti Belgesi Yönetmeliği m.9/1-b):

1. Sözleşmeden dönerek bedelin iadesini istemek,
2. Ayıp oranında bedelin düşürülmesini istemek,
3. İmkân varsa malın ayıpsız bir misliyle değiştirilmesini istemek.

Satıcı bu talebi reddedemez; talep yerine getirilmezse satıcı, üretici ve ithalatçı birlikte (müteselsilen) sorumludur (Kanun m.56/3). Müteselsil sorumluluk, tüketicinin talebinin tamamını bu kişilerden herhangi birine yöneltebilmesi anlamına gelir. Kanun, onarım talebinin süresinde yerine getirilmemesi hâlinde tüketicinin diğer seçimlik haklarını kullanmakta serbest olduğunu genel kural olarak da öngörür (Kanun m.11/4).

Onarım sürerken yedek mal

Garanti süresi içinde yetkili servise veya satıcıya teslim edilen malın arızası on iş günü içinde (Yönetmelik m.14/4) giderilemezse, üretici veya ithalatçı onarım tamamlanana kadar benzer özelliklere sahip başka bir malı tüketicinin kullanımına vermek zorundadır. Tüketici böyle bir mal istemezse bu yükümlülük ortadan kalkar; bunun ispatı üretici veya ithalatçıya aittir.

Garanti süresinde ek gider istenebilir mi?

Kullanım kılavuzuna aykırı kullanımdan doğan arızalar dışında, yetkili servisler garanti süresi içinde tüketiciden nakliye, posta, kargo veya servis elemanının ulaşım gideri gibi bir bedel isteyemez (Yönetmelik m.10/2). Ayrıca tamirde geçen süre garanti süresine eklenir (Garanti Belgesi Yönetmeliği m.6/3).

Somut olayın özellikleri, özellikle malın listedeki grubu ve arızanın bildirim tarihi, sonucu değiştirebilir.